Меню
16+

Сетевое издание «Будни района»

20.11.2020 09:51 Пятница
Если Вы заметили ошибку в тексте, выделите необходимый фрагмент и нажмите Ctrl Enter. Заранее благодарны!

Агротехника чаралар ва тюшюм

Автор: Шихав Къайирбеков

Агроном касбу – топуракъгъа лап ювукъ касбуланы бири. Агрономлар оьсюмлюклеге къуллукъ этивде, тюшюмлени къадарын артдырывда агротехника чараланы заманында ва сан янлы оьтгеривню агьамиятлыгъы гьакъда даим эсгере. Алдынлы коллективлени иш сынаву, къолда этеген уьстюнлюклери исбат этеген кюйде, гьава шартлар авур гелген йылларда да оьр гелимлер къайтаргъан йыллар аз болмагъан. Шолай мисалланы биз районну фермерлерини уьстюн­люклеринден де гёрсетме болабыз.

Бизин якъларда къылчыкълы ашлыкълар сугъарылмайгъан къургъакъ топуракъгъа чачылагъанын гёз алгъа гелтирсек, мол тюшюм учунгъу гьаракатда агротехника чараланы тюз юрютювню агьамиятлыгъы бир нече керенге арта.

Агрономия илму айтагъан кюйде, чачывну къайдаларын тюз юрютмек, мол тюшюмге кюрчю салывда урлукъланы сан яны, ерли шартларда сыналгъан жураларын танглап чачмакъны да агьамияты аз тюгюл.

Гюз чачывну оьтгеривню макъталгъан болжаллары бола. Сынав гёрсетегени йимик, бизин якъларда гюз чачывну оьтгеривню лап макъталгъан болжаллары – октябр айны башы ва ноябр айны орталары. Топуракъ булан доланагъанлар геч чачып да яхшы гелимлер алгъанбыз дейгенлер де болма ярай. Шолай йыллар да бизин якъларда аз болмагъан. Амма гьар зат заманында оьтгерилсе, яхшы бола.

Мол тюшюмге гьаракатда агрономлар топуракъланы «къара пар» ургъа этип, чачывгъа да айрыча агьамият берелер. Ургъа топуракълагъа чачылгъан ашлыкълар йыл авур гелген йылларда да 4-5 центнер тюшюм артыкъ берегени гьакъ.

Чачылагъан урлукъланы агъуландырыв чара да тюшюмге кюрчю салывда, урлукъланы бир тегишден чыгъывуна болушлукъ этегенин унутма тюшмей.

Топуракъдан даим яхшы гелимлер талап этип турмакъ дурус болмас. Азизленген топуракъланы моллугъун гётермекни чараларын гёрме тюше. Авлакълагъа ерли кюйлевючлер тёгюп, дымлыгъын артдырмакъны маънасы аз тюгюл.

Алда районда авлакъ ишлер ансат болгъан гюз, къыш айларда ерлерде моллукъну отрядлары иш гёре эди. Шолай отрядлагъа къуршалгъанланы гьаракаты булан районда 30-40 минг тон полукъ чыгъарыла эди. Гьали де районда алдан эсе сакъланагъан уллу ва гиччи мююзлю гьайванланы санаву аз тюгюл. Уьстевюне, оьтген девюрден эсе гьали районда 5-6 керен артыкъ къушлар сакълана. Шолай болгъанда авлакълагъа ерли кюйлевючлер чыгъарма имканлыкълар бар. Тек шо имканлыкълар къолланмайгъаны гьакъ.

Гюзлюк ашлыкъланы тюшюмюн артдырывда участкаланы минерал кюйлевючлер булан азыкъландырывну да агьамияты ёкъ тюгюл.

Озокъда, мол тюшюм учун бары да агротехниника чараланы оьтгермек учун харжлар тарыкъ. Тек гьалиги заманда тирлик, къатты емлеге талап бар. Ашлыкъ оьсдюрмек учун гетген харжланы къайтарышын янгыз саламдан этме бола.

Добавить комментарий

Добавлять комментарии могут только зарегистрированные и авторизованные пользователи. Комментарий появится после проверки администратором сайта.

0